Ethical Reflections

Ethical Reflections

الگوی قانون اخلاقی به مثابه شاکله در کانت و فانتزی در لکان

Document Type : Original Article

Authors
1 دانش آموخته دکتر فلسفه اخلاق دانشگاه قم
2 Assistant professor, University of Qom (Department of Moral Philosophy)
3 Department of Philosophy, University of Zanjan, Zanjan, Iran
10.30470/er.2024.2026214.1316
Abstract
جایگاه آگاهی نزد کانت بر اساس تکثر و بالضروره نوعی آپارتوس صورت‌بندی شده است که مستلزم تناسب هر جزء آن با اجزای دیگر آگاهی است؛ قلمرویی که مختصات آگاهی را تعیین و آن را به جریان می‌اندازد. در عقل نظری که طبیعت و اصل علیت بر آن حاکم است شاکله نقش واسطه میان امور تجربی محض و مفاهیم محض ایفا می‌کند. اما در عقل عملی که مبتنی بر طبیعت و اصل علیت نیست بلکه مبتنی بر ازادی و بازنمایی غیرعلّی است، به دلیل فقدان سویه تجربی و واقعیت تجربی آن نیاز به الگویی است تا به مثابه شاکله امر نومنال یعنی آزادی را با واقعیت تجربی عمل پیوند دهد و مختصاتی برای بازنمایی امر خیر فراهم آورد. از سویی دیگر همسو با خوانش لکان از کانت و نقش فانتزی در تعیین مختصات و چارچوب رفتار آدمی، میل منشا بازنمایی‌های سوژه است. شاکله همانند فانتزی مختصات میل‌ورزی ما را در ساحت عقل نظری و عملی مشخص می‌کند. الگوی قانون اخلاقی در عقل عملی به مثابه فانتزی نخستین عمل می‌کند و نامیرایی نفس و وجود خدا به مثابه فانتزی ثانویه این مختصات را فراهم می‌کند.
Keywords


Articles in Press, Corrected Proof
Available Online from 23 December 2025

  • Receive Date 08 April 2024
  • Revise Date 24 August 2024
  • Accept Date 10 December 2024